تبلیغات
بافته های ذهنم - فیلم کوتاه - 1

امروز:

فیلم کوتاه - 1

» نوع مطلب : نوشته های سینمایی ،

مقدمه

چه شد که به سراغ چنین موضوعی آمدم «مشکلات و موانع فیلم‌سازی» آن است که سینما جنبه‌های مختلفی دارد. سینما را اگر به عنوان یک مدیا قبول داشته باشیم پس می‌توانیم بگوئیم زیرشاخه‌هایی دارد که با پرداختن به آن‌ها ارزش و اهمیت این مدیا بالا می‌رود. و با بالا رفتن اهمیت این مدیا کارکرد و ارزش آن در ذهن مخاطب تأثیرش بیشتر می‌شود.

اگر قبول کنیم که سینمای ایران مقداری ضعیف‌تر است نسبت به موارد مشابه در کشورهای صاحب این صنعت شاید قسمت کوچکی از این مشکلات نپرداختن به ابعاد دیگری جز فیلم بلند است مثلاً این که برخورد حرفه‌ای و یا سرمایۀ عمدۀ ما صرف ساخت و اکران فیلم بلند می‌شود و فیلم کوتاه یا از آن مهم‌تر فیلم مستند و انیمیشن در این چرخه جایگاهی ندارند.

در عصر ارتباط که سینما یک وسیلۀ ارتباطی گرم و قوی محسوب می‌شود. پرداخت ناقص به این مسئله امری ناصواب است و پرداخت غلط به یک وسیلۀ ارتباطی گرم باعث از دست رفتن فرصت‌هایی که این وسیله می‌توانست ایجاد کند اما نکرده و پایین آمدن ارزش آن در ذهن مردم می‌شود.

اگر این جمله را که «فرق بین کشورهای پیشرفته و جهان سوم در نحوۀ ارتباط آن‌هاست» قبول کنیم و اگر به این شعار آمریکا بعد از جنگ جهانی دوم دقت کنیم: «که جنگ امروز برای به دست آوردن افکار عمومی در آن سوی مرزهاست» به ارزش‌ آن پی خواهیم برد.

راستش با این سرمایه‌گذاری و پرداخت و مخصوصاً اکران و پخش فیلم‌های مستند، کوتاه و انیمیشن (جز فیلم بلند) صدمه‌ای بزرگ به خودمان هم در دایره سینمایی‌ها و هم در دایره ایرانی بودن می‌زنیم و شاید برای جبران آن مجبور شویم هزینه سنگینی بپردازیم.

بیان مسئله

در مقدمه به زوایای دیگری جز فیلم بلند و ارزش و اعتبار آن در حد چند سطر پرداختیم و البته برای باز کردن مسئله زوایای دیگر فیلم بلند و ارزش و اعتبار آن باید چند کتاب نوشت نه چند سطر اما: آب دریا را اگر نتوان کشید ـ هم به قدر تشنگی باید چشید.

اما این که چرا فیلم کوتاه را برای پرداخت انتخاب کردم به این علت است که نمونۀ کوچک‌تری از سینماست. بنابراین با بررسی مشکلات و موانع شاید با مشکلی یا مشکلاتی برخورد کنیم که در زمینه‌های دیگر چون فیلم مستند انیمیشن و فیلم بلند هم با آن‌ها برخورد کنیم و با ارائۀ راه‌حل به آن‌ها هم کمکی شود.

دلیل دیگر آن که فیلم کوتاه به خاطر موقعیتش و مستقل بودن از انواع دیگر سینما و به دلایلی چون مهم نبودن برگشت سرمایه، سرمایه‌گذاری پائین و ... جائی است که می‌توان در آن سینما و راه جدید  را کشف و شهود کرد و آن را به صورت قانون و قاعده به کار برد. اگر به آن دید حرفه‌ای داشته باشیم جائی است که زندگی واقعی و بستر سینما در آن باید رشد کند چرا که ما نگران برگشت سرمایه نیستیم و لازم نیست ریسک کنیم این طور نیست که مخاطب اگر قبول نکرد فردی یا شرکتی ورشکست شود. بلکه به کسی صدمۀ زیادی نخورده و در صورت موفقیت آن را در فیلم بلند به کار بگیریم البته به شرط اکران مناسب (که یکی از مشکلات و موانع این راه است). بررسی و رفع مشکلات کمک بسزایی می‌کند تا این جریان رشد و تحول و پیشرفت سینما به درستی انجام شود.

دلیل دیگر آن است که آدمهایی که در حوزۀ فیلم کوتاه فعالیت می‌کنند، اکثراً در سالهای بعد پا به عرضۀ سینمای بلند می‌گذارند. این امری است که در اکثر جاهای دنیا اتفاق می‌افتد. اگر آن‌هایی را که در سینمای کوتاه فعالیت می‌کنند از نظر سن و سال بررسی کنیم خواهیم دید که این جوان‌ترها هستند که بیشتر در این عرصه فعالیت می‌کنند.

اگر این جوان‌ها را با مشکلات تنها بگذاریم و بدون بررسی آن‌ها و حل این مشکلات، آن‌ها به راه و روش غلطی می‌رسند که به خاطر شرایط سنی مراحل بعدی و فعالیتشان که سینمای بلند یکی از آن‌هاست تأثیر منفی بگذارد و این می‌توند یکی از مشکلات سینمای بلند باشد که علت آن را باید در شکل‌گیری شخصیت هنرمند جست‌وجو کرد و معمولاً در فیلم کوتاه این امر محقق می‌شود.

به عنوان مثال: تنها جایی که فیلم‌ساز فیلم کوتاه می‌تواند کار خود را ارائه دهد در ایران (به جز چند جای کوچک) در جشنواره فیلم کوتاه تهران، جشنواره‌های شهری و جشنواره‌های منطقه‌ایست. پس فیلم‌ساز فیلم کوتاه باید برای مخاطبی که در جشنواره‌ها فیلمش را می‌بیند، فیلم بسازد، برای مخاطبی خاص با سلیقۀ خاص. پس فیلم‌ساز کوتاه به مرور زمان فیلم‌ساز جشنواره‌ای می‌شود و نظر جشنواره‌ها و جایزه‌ها برایش مهم‌تر از نظر مردم عادی می‌شود. چرا که مردم عادی که چیز زیادی از سینما نمی‌داند و ما به تعداد زیادی فیلم‌ساز جشنواره‌ای یا جشنواره‌زده می‌رسیم که دیگر مخاطب برایش اهمیت ندارد. نتیجتاً فیلم‌ها به فروش نمی‌رود و بین مخاطب و فیلم‌ساز فاصله می‌افتد.

بنابراین موضوع تحقیق من بررسی مشکلات و موانع فیلم‌سازی در چند سال اخیر است: این که مشکل چیست؟ سرچشمۀ آن کجاست؟ برای رفع آن باید چه کارهایی انجام داد؟

برای این که اصلاً با موضوع فیلم کوتاه آشنا شویم می‌بایست تاریخچۀ آن را در جهان، نحوۀ ورود به ایران، شکل‌گیری گروه‌ها و روند فیلم‌سازی در ایران را به صورت اختصار مرور کنیم.

چگونگی پیدایش

به محض آن که سینما توسط برادران لومیر اختراع شد نزاع بر سر این که اولین فیلم در چه ژانری یا در چه سبک و نوعی بوده شروع شد. برخی آن را مستند می‌خوانند برخی آن را اجتماعی، برخی طنز و ... ولی بی‌شک هر کدام از موارد ذکر شده که بوده باشد زمان فیلم کوتاه است و این را نمی‌شود منکر شد. پس از اولین فیلمی که برادران لومیر ساختند تا فیلم‌های آخرشان که تقریباً 1000 فیلم می‌شود فیلم کوتاه بوده‌اند.

البته این روند ساخت فیلم کوتاه تا زمان گریفیث ادامه پیدا کرد و این گریفیث بود که فیلم‌ها را به صورت بلند می‌ساخت و زیاد تابع فیلم‌سازی متری نبود (به ازای هر متر فیلم که گرفته می‌شد پول داده می‌شد.).

از اولین افرادی که داستان را وارد سینما کرد می‌توان به ژرژملیس اشاره کرد. او به صورت کاملاً اتفاقی «خرابی دوربین» اولین حقۀ سینمایی را کشف کرد و این احساس در کشف، او را به سمتی کشاند که از وجوه و عناصر داستانی در سینما بهره گیرد و کم‌کم برای تصاویر، ترتیبی متناسب با آن‌چه می‌اندیشید به دست آورد و قصه‌های پریان ادوین اس پورتر در فیلم‌های زندگی یک آتش‌نشان آمریکایی و مخصوصاً سرقت بزرگ قطار امکانات اساسی داستان‌پردازی واقع‌گرایانه در سینما را به وجود آورد. او مخصوصاً در فیلم سرقت بزرگ قطار از اولین نمای بسته استفاده کرد و بعد از آن گریفیث در دو فیلم معروفش یعنی تعصب و تولد یک ملت آن را ادامه داد، یعنی استفاده از نماهای بسته.


نوشته شده در : پنجشنبه 10 بهمن 1387  توسط : hamidghodrati.    نظرات() .

برچسب ها: فیلم کوتاه قسمت اول ،
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر